Het vertrek van Paul Stoddart na de laatste Grand Prix van 2005 en de overdracht van Minardi aan Red Bull vormden het markante einde van een tijdperk. De meest roemruchte overlevende van de privéteams had het grote podium verlaten. 

Inmiddels zijn we vier maanden verder en nu blikt Paul Stoddart in een exclusief interview met F1-Planet.com's Stefan Zwinkels terug op vijf bewogen jaren als teameigenaar.

Gelaten maar trots poseerde Paul Stoddart op de zaterdag voor de laatste Grand Prix van 2005 samen met de oprichter van het team, Gian Carlo Minardi in de pitstraat van Shanghai voor de fotografen. De tekst op het pitboard dat ze tussen zich in droegen was veelzeggend: tussen 1985 en 2005 nam Minardi deel aan niet minder dan 340 Grands Prix. Paul Stoddart zelf was sinds 2001 bij het team betrokken, maar een ding was op die zaterdag in oktober zeker: als hij er niet was geweest, had Minardi niet zo lang bestaan.

Toen Stoddart zich in 1997 voor het eerst in de Formule 1 liet gelden als sponsor van Tyrrell werd al duidelijk dat het hier ging om een absolute liefhebber van de sport. Als eigenaar van een luchtvaartimperium dat zich vooral richtte op internationale zakelijke vluchten had hij een rijke collectie oude Formule 1-auto's opgebouwd. Het waren in tegenstelling tot veel verkochte chassis' geen dummy's, maar auto's die nog altijd raceklaar waren. Stoddart voelde ze in zijn vrije tijd graag aan de tand en nam bovendien deel aan privateer races. 

De kans om in 1997 als hoofdsponsor in te stappen bij Tyrrell werd door Stoddart aangegrepen om de sport van dichtbij mee te maken. En van dichtbij betekende in dit geval niet vanuit de duurbetaalde VIP-loge, maar vanaf de pitmuur, waar hij zich opwierp als een gretige leerling naast iconen Ken Tyrrell en ontwerper Harvey Postlethwaite. Hij was na 1997 vastbesloten definitief de stap naar de Formule 1 te zetten. Aan het einde van dat jaar zou Ken Tyrrell zijn team verkopen. Stoddart was een belangrijke kandidaat voor de overname, maar het belangrijkste ging aan zijn neus voorbij: de inschrijfrechten van het team werden voor vele miljoenen aan British American Racing verkocht. Wat restte was het personeelsbestand en de inventaris van het kleine team dat haar successen inmiddels al ver achter zich had liggen. Niettemin nam Stoddart het team op de schouders en nam vanaf 1999 deel in de Formule 3000. Twee jaar later diende zich een zeldzame mogelijkheid aan om toe te treden tot de elite van de autosport: bij Minardi, maar dat team stond op dat moment op het randje van de afgrond.

Wat volgde, is bekend: Stoddart trok Minardi op indrukwekkende wijze vlot en smeedde een eenheid tussen de in Engeland overgenomen voormalige Tyrrell-basis en het vanuit Faenza opererende Minardi. Hij hield het team op de grid en trad toe tot de orde van teambazen. Als kleinste vis in de grote vijver die in Formule 1-kringen ook wel de Piranha Club wordt genoemd, had Stoddart het vaak zwaar te verduren, maar met zijn uitgesproken mening en ervaring als zakenman liet de Australiër desondanks niet veel over zijn kant gaan.

Na vier jaar van overleven vond Minardi in 2005 weer aansluiting met het veld. Het was daarom des te opvallender dat Stoddart uitgerekend in september van dat jaar bekend maakte het team te verkopen aan Red Bull. Hij beëindigde daarmee een lange overlevingsstrijd, zich bewust dat een langer verblijf in de Formule 1 het kleine team langs steeds minder begaanbare wegen zou leiden.

Paul, het is inmiddels vier maanden geleden dat Minardi werd overgedragen aan Red Bull. Mensen zeggen vaak dat je je pas later echt realiseert wat je achterlaat. Hoe kijk je er nu tegenaan?

Paul: "Ja, daar heb je gelijk in. Ik mis Minardi en vooral de mensen enorm, maar voor de toekomst van het team was het het juiste moment om het te verkopen".

Je bent altijd heel open geweest over de mogelijkheid dat het team zou kunnen worden verkocht. Wanneer werd het je echt duidelijk dat 2005 wel eens je laatste seizoen zou kunnen zijn?

Paul: "In de afgelopen vijf jaar ben ik meer dan veertig keer benaderd door geïnteresseerden zonder dat er iets serieus uitkwam, dus ik heb er eigenlijk niet bij stilgestaan dat 2005 wel eens mijn laatste seizoen kon zijn. Ik geloofde er niet in dat het team zou worden verkocht, maar Red Bull handelde heel snel en daadkrachtig".

Wat maakte uiteindelijk dat je het aanbod van Red Bull accepteerde?

Paul: "Ik was ervan overtuigd dat Red Bull het team in Italië wilde houden en het merendeel van het personeelsbestand zou behouden. Maar het belangrijkste was dat ze het budget heeft om het team naar voren te helpen".

Het betekende dat Minardi na Jordan en Sauber binnen negen maanden het derde team was dat van eigenaar veranderde. Red Bull werd bovendien eigenaar van een tweede team in de Formule 1. Een cruciale ontwikkeling voor de toekomst van de sport, want daarmee lijkt de opkomst van B-teams, waar lang over werd gespeculeerd, werkelijkheid te zijn geworden. In navolging van Red Bull, kwam Honda met de aankondiging van de komst van Super Aguri en ook Mercedes zou inmiddels vergevorderde plannen hebben voor een tweede team.

De overname van Minardi door Red Bull betekende dat het eerste echte 'B-team' in de Formule 1 een feit was. Andere fabrikanten werken nu ook aan de oprichting van een tweede team. Is dat in de vergadering van teameigenaren een punt van discussie geweest?

Paul: "Ja, inderdaad. Het is ter sprake gekomen in een aantal vergaderingen van teameigenaren. Helaas zijn de dagen van de echte privateer in de Formule 1 waarschijnlijk geteld en ik denk dat er inderdaad nog wel meer zogenaamde B-teams zullen komen".

In zijn jaren aan het hoofd van Minardi bracht hij veel van zijn eigen karakter over op het team: nuchterheid en openheid waren belangrijke waarden die het team in de afgelopen jaren zo onderscheidde van de rest. Vooral die openheid is niet gebruikelijk; zeker niet bij teameigenaren, die de inhoud van hun vergaderingen traditioneel strikt geheim houden. Stoddart ging een aantal keren tegen die ongeschreven wet in en dat kwam hem op forse kritiek te staan van zijn collega's. De meest opvallende gebeurtenis: Canada 2003 toen Stoddart in een persconferentie volledige openheid van zaken dreigde te geven over de verdeling van inkomsten van de Formule 1 als Williams en McLaren zich niet aan eerder gemaakte afspraken hielden.

Paul, Minardi was onder jouw bewind een van de weinige teams die veel openheid van zaken gaven en beide benen op de grond hielden. Hoe moeilijk was het om daaraan vast te houden in een situatie waarin anderen liever zagen dat je wat minder uitgesproken zou zijn?

Paul: "Dat was niet altijd even gemakkelijk, maar ik was misschien wel in de beste positie om de dingen zo gezegd 'bij hun naam te noemen'. Ik weet dat niet iedereen dat op prijs stelde, maar ik vond - en vind nog steeds - dat dat de enige goede benadering is, omdat zowel de pers als het publiek het recht heeft om de waarheid te horen".

Heb je tegenwoordig nog wel de gelegenheid om van de Formule 1 te genieten als teameigenaar?

Paul: "De positie van teameigenaar is een bevoorrechte positie, maar ook een die zeer veeleisend is. Het is daardoor heel moeilijk om naast de zaken rondom je eigen team van andere aspecten van de Formule 1 te genieten. Maar het heeft ook iets onnavolgbaars en ik ga het echt heel erg missen".

Terugblikkend, toen je aan het begin van 2001 bij Minardi kwam, bevond dat team zich in een zeer precaire situatie, ver achter op schema met de nieuwe auto. Een heel moeilijke positie om vanuit te starten, maar toch besloot je om die uitdaging aan te gaan. Hoe kijk je daarop terug?

Paul: "Precair is een understatement. Het was zo dat we nog maar zes weken en drie dagen hadden voor de start van het seizoen 2001 in Australië en het had meer weg van een 'Mission Impossible'. Maar door een enorme inzet van ons personeel in zowel Italië als in het Verenigd Koninkrijk hebben we het onmogelijke gerealiseerd. Bovendien zou een toekomstig wereldkampioen die eerste race op een respectabele 12e positie finishen. Terugkijkend, was het een van de zwaarste opgaven die ik ooit heb gekend, maar het was uiteindelijk ook de meest dankbare".

Je was als sponsor al van dichtbij betrokken bij Tyrrell in 1997 met European Aviation. In hoeverre hielp die ervaring je toen je bij Minardi instapte?

Paul: "Ja, dat klopt. We waren betrokken bij Tyrrell en ik probeerde het team in 1997 te kopen. Dat lukte, met uitzondering van hun inschrijfrechten. Gedurende 1999 en 2000 waren we een team in wording met alle faciliteiten en een succesvol Formule 3000-team. We wachtten alleen nog op de juiste mogelijkheid om te laten zien wat we in huis hadden".

Gedurende je periode als teameigenaar had Minardi een aantal opmerkelijke resultaten, maar het was nog altijd een klein team. Vooral budgettair. Beter gefinancierde teams als Arrows en Prost vielen weg. Hoe moeilijk was het van jaar tot jaar om een klein team als Minardi voor de Formule 1 te behouden?

Paul: "Ja, je hebt gelijk. Beter gefinancierde teams redden het niet, maar Minardi is altijd met beide benen op de grond gebleven en heeft altijd geprobeerd alleen het geld uit te geven dat we beschikbaar hadden, ook al betekende het dat het minder dan een tiende van het budget van sommige van onze tegenstanders was. Het is nauwelijks uit te leggen hoe moeilijk dat is".

Wat is de beste herinnering die je van Minardi hebt in de vijf jaar dat je er teameigenaar was?

Paul: "Niet alleen de beste herinnering van mijn tijd bij Minardi, maar ook een van de mooiste dagen van mijn leven was de Grand Prix van Australië in 2002, toen Mark Webber de twee meest besproken punten uit de geschiedenis van de Formule 1 behaalde. Tot op de dag van vandaag denken veel Australiërs dat hij de race heeft gewonnen!".

Het waren vijf jaar waarin de sport in veel opzichten is veranderd. Je bent heel kritisch geweest over een aantal van die ontwikkelingen en de richting waarin de sport zich begeeft wat betreft reglementen en samenstelling. Wat moet er volgens jou veranderen?

Paul: "De komende tijd zal er veel worden geschreven over de politiek in de Formule 1 en mijn mening wordt daarbij altijd goed vertegenwoordigd. Er is veel bereikt, maar ik denk dat er meer bereikt had kunnen worden met een andere houding van de president van de FIA. Dankzij de inzet van velen, lijkt de Formule 1 er commercieel veel beter op geworden, maar zaken als stabiliteit in de Technische en Sportieve reglementen, een echt onafhankelijk College van Beroep en het vermijden van een te grote invloed van één bepaald team vereisen naar mijn mening nog steeds veel aandacht".

Veel coureurs hebben Minardi geroemd toen het team werd verkocht, waaronder Fernando Alonso die in 2001 bij het team debuteerde. Kun je stellen dat met Fernando Alonso als eerste, voormalige Minardi-coureur als wereldkampioen de cirkel rond is?

Paul: "Ja, Fernando's prestaties als de jongste wereldkampioen ooit zijn voor mij een passende afsluiting van Minardi's tijd in de Formule 1 en, hem kennende, weet ik zeker dat hij een fantastische ambassadeur zal zijn voor het Wereldkampioenschap en de sport als geheel".

Mooie woorden van een man die heeft aangetoond dat een klein team wel degelijk een verschil kan maken. Fernando Alonso kon bij Minardi belangrijke ervaring opdoen, voordat hij in 2003 instapte bij Renault. De rest is geschiedenis. Stoddart zelf heeft zijn aandacht na zijn vertrek uit Faenza volledig gericht op een nieuwe luchtvaartmaatschappij: OzJet, een naam die in 2005 prominent op de flanken van de laatste Minardi prijkte. De oprichting van OzJet betekent voor Stoddart een terugkeer naar zijn roots, maar of het hem dezelfde kick zal geven als de Formule 1...?

Paul: "Nee, helaas is er niets ter wereld dat dezelfde kick geeft als de Formule 1. Het is uniek en ik heb het al eerder gezegd, ik ga het vreselijk missen".

Paul Stoddart, autosportliefhebber in hart en nieren die de sport door de omstandigheden en vanuit zijn verantwoordelijkheid voor de 150 medewerkers van Minardi verliet. Door zijn uitgesproken mening iemand die de sport kleur gaf, maar bovenal verantwoordelijk is geweest voor de debuutkansen van tal van coureurs en het voortbestaan van een team dat met minimale middelen soms opmerkelijk presteerde. Zoals gezegd is de Formule 1 als nooit tevoren in beweging en teams worden steeds meer onderdeel van grote, professionele organisaties. Een ontwikkeling waarin voor de echte liefhebber steeds minder plaats lijkt. 

Is er een kans dat we Paul Stoddart nog eens terug gaan zien in de Formule 1?

Paul: "Er is wel vaker gebleken dat je nooit 'nooit' moet zeggen, maar om heel realistisch te zijn: het beroep van teambaas is een erg zware en er zijn niet veel vacatures vrij voor een uitgesproken iemand die altijd zei waar het op stond".

Vier maanden na zijn vertrek blikt Paul Stoddart terug op zijn tijd bij Minardi.

De tekst op het pitboard was veelzeggend. Zonder Stoddart had Minardi niet zo lang bestaan.

In 1997 sponsorde Stoddart Tyrrell met zijn bedrijf European Aviation.

"Ik mis Minardi en vooral de mensen enorm, maar voor het team was het het juiste moment om het te verkopen".

"Red Bull handelde snel en daadkrachtig".

Met de verkoop van Minardi aan Red Bull werden de 'B-teams' werkelijkheid.

Stoddart gaf een aantal keren openheid van zaken en dat kwam hem op forse kritiek te staan.

"Zowel de pers als het publiek heeft het recht om de waarheid te horen".

Minardi bevond zich begin 2001 op het randje van de afgrond: "Precair is een understatement". 

"De beste herinnering en een van de mooiste dagen van mijn leven was de Grand Prix van Australië 2002".

Fernando Alonso was zijn oude meester niet vergeten toen hij in Brazilië de wereldtitel verzilverde.